Pokazywanie postów oznaczonych etykietą pomoc i wsparcie ucznia. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą pomoc i wsparcie ucznia. Pokaż wszystkie posty

wtorek, 6 maja 2025

Zbliżają się egzaminy - jak pomóc sobie i dziecku?


Maj to miesiąc matur oraz egzaminu ósmoklasisty. Każdy pamięta chyba niepewność związaną z ich zdawaniem – zwłaszcza tych, od których zależy nasza przyszłość. To naturalne, że denerwujemy się w takiej sytuacji – tak samo denerwować się będą nasze dzieci, czy w wypadku pierwszego w swoim życiu dużego testu wiedzy, jakim jest egzamin ósmoklasisty, czy jeśli chodzi o maturę. Zgodnie z raportem Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę  Dzieci się liczą 2022 - raport odczuwanie silnego niepokoju albo napięcia, które zakłóca bieg naszego codziennego życia, czyli stres – towarzyszy dzieciom w polskiej szkole coraz częściej. Poza przytoczonymi danymi warto wspomnieć choćby inne dane z tego samego raportu – co czwarte dziecko (28%) przyznało, że stale lub często odczuwało złość, co ok. piąte – przygnębienie (21%), osamotnienie (21%) czy smutek (18%).

Negatywne efekty stresu i jak sobie z nimi radzić

Egzaminy dodają do stresu szkolnego dodatkowych emocji – i to długotrwałych. Stres rozpoczyna się jeszcze w okresie przygotowań. Nadzieje, wyzwania i obawy związane z przebiegiem egzaminu potęguje wysiłek i zmiana codziennej rutyny – zmniejszenie liczby przyjemnych czynności, takich jak np. spotkania ze znajomymi, na rzecz pracy intelektualnej i nauki. Długotrwałe napięcie i natężona praca mogą prowadzić do odczuwania negatywnych efektów stresu.  


fot. mike mols/Shutterstock.com 

Stres może oczywiście działać motywująco. Jednak im dłużej trwa, tym większa jest szansa na to, że organizm zacznie odczuwać negatywne efekty stresu – czy to fizyczne, takie jak bóle głowy, bóle brzucha, przejadanie się czy zaburzenia jedzenia, czy z drugiej strony gonitwa myśli, ciągły niepokój i uczucie zmęczenia, wybuchy emocji, problemy z koncentracją, obniżenie efektywności pracy i inne. 

– Dobre strategie radzenia sobie ze stresem egzaminacyjnym można podzielić na te zorientowane na samym egzaminie, czyli przygotowaniu do niego i poznaniu jego przebiegu i formuły, oraz takie, które mają obniżyć same emocje z nim związane – mówi Agnieszka Duszyńska, koordynatorka zespołu bezpieczeństwa dzieci Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę – Jeśli chodzi o związane z problemem metody redukcji stresu to z jednej strony tworzenie planów nauki, zdobycie informacji na temat jego przebiegu, czy po prostu systematyczne powtarzanie materiału. Żeby zmniejszyć lub uregulować emocje, możemy po prostu porozmawiać na ich temat z rodziną lub przyjaciółmi, starać się pozytywnie myśleć o egzaminie i swoich umiejętnościach, zrelaksować się przez choćby ćwiczenia fizyczne czy techniki relaksacyjne, albo po prostu odpocząć, znaleźć chwilę na przyjemności i oderwać się od myślenia o nauce – wyjaśnia. 

Stresują się także rodzice

Stres egzaminacyjny dotyka nie tylko ucznia. Obawy dotyczące przyszłości dzieci, ich przygotowania, czy tego, w jaki sposób je wspierać, dotyczą także rodziców. Dorośli reagują na egzamin podobnie, jak podchodzący do niego uczniowie.  

Ważna jest komunikacja, w związku z tym dobrze jest na początku roku ustalić z dzieckiem plan działania (np. czy przyda mu się regularne odpytywanie, czy wręcz przeciwnie, czy potrzebuje konkretnych godzin i dni na naukę, kiedy nie powinno mu się przeszkadzać, czy może właśnie w czasie nauki potrzebuje partnera) i weryfikować te założenia co jakiś czas.

– Jeśli chodzi o rodziców, ważne jest, żeby pamiętać o tym, że w egzaminie chodzi przede wszystkim o dziecko. Odstawić na bok swoje ambicje, wspierać dziecko, pytać o jego potrzeby i starać się nie dokładać mu swoich emocji – mówi Katarzyna Talacha, koordynatorka zespołu psychoedukacji i komunikacji Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę.  – Tuż przed egzaminem, czyli w momencie, w którym się znajdujemy, zatroszczmy się o atmosferę spokoju. To nie jest czas, kiedy powinniśmy nakłaniać do wzmożonej nauki, czy krytykować fakt, że dziecko uczyło się za mało – wyjaśnia. – Istotne jest także, żeby z dzieckiem rozmawiać, słuchać go i nie rysować wizji końca świata w wypadku uzyskania złego wyniku. Ważny jest komunikat: “Znaczysz dla mnie dużo więcej niż wynik jakiegokolwiek egzaminu!” – dodaje.  

Potrzebujesz wsparcia? 

Jak już pokazaliśmy, egzaminy, zwłaszcza te pierwsze, wiążą się z dużym stresem i znacznymi zmianami w codziennym funkcjonowaniu rodziny. Jeśli podchodzisz do egzaminu i nie radzisz sobie ze stresem, potrzebujesz pomocy lub wsparcia, zapraszamy do kontaktu z telefonem zaufania dla dzieci i młodzieży Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę pod numerem 116 111 lub pisemnie przez stronę internetową: 116111.pl.

cały artykuł znajduje się pod linkiem: https://fdds.pl/o-fundacji/co-nowego-w-fundacji/zblizaja-sie-egzaminy-jak-pomoc-dziecku-redukowac-stres.html

poniedziałek, 22 maja 2023

STRES PRZED EGZAMINEM ÓSMOKLASISTY

 

fot: portal.librus.pl

Egzamin ósmoklasisty... to już jutro! Zauważyłam wśród uczniów różne postawy i sposoby rozładowania stresu - jedni udają, że ich to nie wzrusza, drudzy odczuwają dyskomfort ze strony żołądka, niektóre dziewczyny chodzą z notatkami, dopytują nauczycieli o sprawy niejasne... Są różne sposoby rozładowania napięcia, dzisiaj- dzień przed egzaminem- ważne jest przede wszystkim nasze wsparcie. Nieustanne przypominanie o nauce, mówienie jak to dziecko nic nie umie czy roztaczanie porażki są dalekie od udzielania wsparcia. Bądźmy dzisiaj obecni, bądźmy przy naszym ósmoklasiście. Rozmawiajmy o mobilizującym działaniu stresu, ale też paraliżującym, gdy jest go za dużo. Zaproś, rodzicu dziecko na spacer, porozmawiaj o zmartwieniach, słuchaj tego, co dziecko ma do powiedzenia.

TUŻ PRZED EGZAMINEM

To co warto zrobić, to podtrzymywać w dziecku wiarę i zaufanie do własnych możliwości. Nie mamy, jako rodzice, wpływu na przebieg egzaminu, a tym bardziej na pytania, ale możemy decydować o własnym samopoczuciu w takim momencie. Zdejmijmy z dziecka ciężar myślenia o własnej przyszłości czy o konieczności jak najlepszego napisania egzaminów. Im bliżej egzaminu należy zadbać o relaks i wyciszenie, przedłożyć naukę pod  wyjście na spacer, wyjazd na wycieczkę rowerową. Zadbajmy o prawidłowy i spokojny sen. Aby uniknąć porannych stresów warto przygotować garderobę oraz niezbędne wyposażenie dzień wcześniej. Rano podczas śniadania "zagrzejmy dziecko do walki" słowami "Dasz radę!, "Do dzieła!". Zwizualizujmy mu chwilę ulgi po napisaniu egzaminów, wspólnie zastanówmy się co sprawi dziecku przyjemność po wysiłku, np. przygotujmy ulubione danie na obiad, jako nagrodę za poniesiony trud i wysiłek.

Więcej o sposobach radzenia sobie ze stresem znajdziemy w artykule Anny Chmielewskiej 

https://portal.librus.pl/rodzina/artykuly/stres-przed-egzaminem-osmoklasisty

wtorek, 28 lutego 2023

SAMOOKALECZENIA I AUTOAGRESJA U DZIECI

Autoagresja i samookaleczanie mogą mieć różne formy. Pierwszym skojarzeniem są rany na ciele, ale mogą to być też stale rozdrapywane skaleczenia, wyrwane włosy, brwi, obgryzione aż po opuszki paznokcie, oparzenia nieznanego pochodzenia, połknięte ostre (niebezpieczne) przedmioty, siniaki na głowie lub rękach, powstałe w wyniku uderzania w twarde powierzchnie…Autoagresja może także przybrać postać samooskarżania lub prowokowania przemocy wobec siebie. Ciśnie się na usta pytanie: dlaczego dzieci to sobie robią?


fot: psychoterapia.plus

PRZYCZYNY AUTOAGRESJI

Konkretnej przyczyny autoagresji dzieci i młodzieży nie znamy. Wiadomo, że pojawia się w sytuacji, gdy dziecko lub nastolatek przeżywa intensywne emocje, które odbiera jako trudne, wręcz nie do zniesienia. Samookaleczanie często towarzyszy depresji i postępującemu procesowi podjęcia próby samobójczej. Bywa związane ze stosowaniem substancji psychoaktywnych, takich jak alkohol, narkotyki, leki. Autoagresja może być także skutkiem urazu z dzieciństwa, zaburzeń rozwojowych (spektrum autyzmu), chorób psychicznych (depresji, schizofrenii), urazów lub chorób mózgu.

Celem autoagresji nie jest ani fizyczny ból, ani tym bardziej szpecące blizny, które mogą pozostać nawet na całe życie. Młodzi ludzie podejmują te działania pomimo skutków ubocznych, bo przynoszą ulgę w psychicznym cierpieniu. Osiągają ją dzięki działaniu endorfin we krwi, które pojawiają się w trakcie aktu autoagresji. Te hormony niwelują ból, który pojawia się dużo później, a przede wszystkim niosą przyjemność, znoszą napięcie, poprawiają samopoczucie. W tym też tkwi niebezpieczeństwo uzależnienia się od autoagresji: to sprawdzony sposób na osiągnięcie ulgi i poprawę nastroju, co powoduje, że osoby takie przestają szukać innych sposobów radzenia sobie ze stresem. W ten sposób rozwija się nałóg.


fot: polki.pl

SYMPTOMY AUTOAGRESJI

Autoagresja związana jest z silnymi przeżyciami, więc pierwszym sygnałem, który powinien obudzić czujność opiekunów, jest zmiana nastroju dziecka/nastolatka: utrzymujący się obniżony nastrój, apatia (lub nadaktywność, niemożność zapanowania nad reakcjami emocjonalnymi), bóle brzucha, głowy, u młodszych dzieci biegunki i moczenie nocne, zaburzenia snu (bezsenność albo nadmierna senność), nadmierny apetyt lub jego brak.

Samookaleczanie można rozpoznać po bliznach i ranach na rękach (nadgarstkach, ale częściej ramionach), nogach (nad kostkami, na udach, pośladkach). Ostrzeżeniem może być także zmiana ubioru: długie (często naciągane) rękawy i długie nogawki spodni czy legginsów bez względu na okoliczności (wf, słoneczny ciepły dzień, różne sytuacje domowe, w których wystarczyłby lekki strój). Ponieważ dzieci/nastolatki starają się najczęściej ukryć ślady po okaleczeniach, odmawiają zdecydowanie wizyt u lekarza czy innych miejsc (np. basen), gdzie musiałyby odsłonić ciało.

fot: przewodnik.katolicki.pl

SKUTKI AUTOAGRESJI

  1. Co „zyskuje” dziecko/nastolatek, który się okalecza.

    • Autoagresja jest zawsze odzwierciedleniem psychicznego bólu – nazwaniem go, wskazaniem, że dziecko/nastolatek przeżywa coś, co powoduje cierpienie, z czymś sobie nie radzi i potrzebuje pomocy.

    • Jest próbą odzyskania kontroli nad swoim życiem – skoro nie da się panować nad wszystkim, to można przynajmniej nad swoim ciałem.

    • Jest okazją do zaopiekowania się sobą – także wołaniem o opiekę.

    • Bywa uzewnętrznieniem traumy lub poczucia winy związanego z doświadczoną przemocą – o takich przeżyciach bardzo trudno mówić, świadomość bycia ofiarą przemocy (każdej!) jest nie do zniesienia.

    • Może być strategią radzenia sobie ze stresem u osób, które skupiają się na emocjach zamiast na zadaniach.

  2. Niebezpieczeństwa („straty”) związane z autoagresją:

    • Trwałe ślady po samookaleczeniach, blizny, szramy, zniekształcenia (np. dłoni, po wielokrotnych uszkodzeniach), które mogą oszpecać.

    • Ryzyko zakażenia – trudno oczekiwać, że dziecko/nastolatek w tak silnym napięciu, które towarzyszy autoagresji, zadba o sterylność narzędzi, wykorzystywanych do takiego działania.

    • Uzależnienie – utrwalenie destrukcyjnej strategii radzenia sobie z trudnościami przez szukanie szybkiej i czasowej ulgi; rezygnacja z działań długofalowej pomocy dla siebie.

    • Wzrost ryzyka podjęcia próby samobójczej.
JAK NIE REAGOWAĆ NA AUTOAGRESJĘ?

  1. NIE lekceważ
    Autoagresja jest sygnałem, że z dzieckiem/nastolatkiem dzieje się coś groźnego. Ignorowanie takich zachowań powoduje eskalację zagrożenia: uzależnienia czy podjęcia próby samobójczej. Nie mów, że autoagresja jest wyrazem słabości, bo w rzeczywistości jest desperacką próbą odzyskania kontroli nad życiem. Zawsze, także wtedy, gdy jest skrzętnie ukrywana, jest głośnym (choć bez słów) krzykiem o pomoc!

  2. NIE obwiniaj
    Ani dziecka, ani siebie! To zbuduje mur, który przeszkadza w podjęciu działań wspierających dziecko/nastolatka.

  3. NIE wprowadzaj rygorystycznej kontroli i kar
    Pamiętaj, że młody człowiek potrzebuje autonomii i poczucia, że panuje nad swoim życiem. Kontrolując, dajesz jasny sygnał, że nie wierzysz w jego możliwości. Poza tym, nie możesz pilnować dziecka cały czas, a im więcej rygorów, tym większe cierpienie i presja, aby osiągnąć ulgę. Im bardziej Ty będziesz pilnować, tym skuteczniej dziecko/nastolatek będzie ukrywał okaleczenia.

  4. NIE ukrywaj
    Ukrywanie, że Twoje dziecko ma kłopoty psychiczne i emocjonalne, może spowodować dodatkowe napięcia wokół niego. Zdarza się, że choruje ciało – wtedy nie myślimy o tym, by zatajać to przed bliskimi czy nauczycielami. Choruje także psychika – dlaczego wtedy chcemy to ukryć? Im więcej świadomych problemów dziecka/nastolatka dorosłych wokół niej/niego, tym większa gwarancja wczesnego zauważenia niebezpieczeństwa i skutecznej pomocy.
fot: gov.pl

JAK WSPIERAĆ OKALECZAJĄCE SIĘ DZIECI

  1. Bądź obecnym w życiu dziecka, akceptuj i kochaj, mów o swojej bezwarunkowej miłości.

  2. Zachowuj spokój, nawet jeśli widzisz świeże ślady samookaleczenia. Zapytaj o środki medyczne, pomóż opatrzyć rany.

  3. Rozmawiaj z dzieckiem/nastolatkiem o autoagresji, o skutkach, niebezpieczeństwach z nią związanych; pytaj, czy chce profesjonalnej pomocy; zapewniaj, że będziesz ją/go w decyzjach wspierać.

  4. Wskazuj sposoby radzenia sobie z presją, emocjami, stresem.

  5. Wspieraj w procesie budowania innych strategii radzenia sobie z presją i stresem. To wymaga czasu. Wykaż się cierpliwością!

  6. Szukaj profesjonalnej pomocy dla dziecka, ale także dla siebie. Nie musisz czuć bezradności.
Publikacja powstała w oparciu o artykuł Marty Turowskiej https://portal.librus.pl/rodzina/artykuly/samookaleczanie-u-dzieci

wtorek, 25 stycznia 2022

DYSLEKSJA - jak wspierać dziecko?

Dysleksja rozwojowa to specyficzne trudności w uczeniu się. Występuje wtedy, gdy uczeń ma kłopot z nauczeniem się płynnego czytania, pisania, a czasem liczenia. Dysleksja będzie towarzyszyć dziecku przez całe życie i dlatego potrzebuje ono od rodziców cierpliwości, życzliwość, ale przede wszystkim terapii w postaci zajęć korekcyjno-kompensacyjnych. 

Dysleksję rozwojową diagnozuje się w poradni psychologiczno-pedagogicznej. Uczniowie, którzy otrzymują diagnozę specyficznych trudności w uczeniu się, nie tylko mają kłopot z pisaniem i czytaniem, ale i problemy poznawcze np. z zapamiętywaniem informacji przeczytanych i usłyszanych czy z przypomnieniem sobie rzeczy wcześniej wyuczonych. Kłopoty te mogą mieć bardzo różne nasilenie i wielokrotnie być źródłem stresu oraz frustracji. 


 fot. zdrowie.gazeta.pl

Symptomy dysleksji można zaobserwować już we wczesnym dzieciństwie, ale trudności diagnozuje się w okresie szkolnym – w klasach I-III ryzyko dysleksji, a od klasy IV dysleksję rozwojową. Specyficzne trudności w uczeniu się nie są diagnozowane, kiedy u dziecka rozpoznano niepełnosprawność intelektualną lub zaburzenia neurologiczne np. epilepsję czy mózgowe porażenie dziecięce. Szacuje się, że w Polsce około 10-15% dzieci ma dysleksję rozwojową, a 3-4 % głęboką dysleksję, która daje prawo zwolnienia z nauki drugiego języka obcego. 

 TYPY DYSLEKSJI:

  • Wzrokowa – występują głównie zaburzenia w percepcji wzrokowej i pamięci wzrokowej. Dziecko ma kłopot z zapamiętaniem graficznej strony liter, szczególnie tych wyglądających podobnie jak g-d-b-p.
  • Słuchowa – występuje głównie zaburzenie percepcji słuchowej i pamięci słuchowej. Dziecko ma kłopot z różnicowaniem głosek o podobnym brzmieniu np. k-g, w-f, podziałem wyrazów na głoski, sylaby, z tworzeniem ze słyszanych głosek i sylab wyrazów, jak również z tworzeniem nowych wyrazów (pomija pierwszą lub środkową literkę w wyrazie). Ma również kłopot z zapamiętaniem treści edukacyjnych czy poleceń podawanych ustnie. Może to oznaczać, że np. w domu kierowane do dziecka polecenia muszą być proste, krótkie i jasne.
  • Integracyjna – zarówno percepcja wzrokowa i słuchowa jest zgodna z wiekiem, ale zaburzony jest proces integralności (łączenia) bodźców napływających z różnych zmysłów.

Diagnoza dysleksji rozwojowej nie oznacza tzw. „spoczęcia na laurach” i tłumaczenia trudności opinią z poradni. Zdarza się, że rodzice mówią „moje dziecko ma dysleksję, więc powinno być traktowane w szkole ulgowo”. Oczywiście uczeń ze zdiagnozowaną dysleksją ma prawo liczyć w szkole na objęcie pomocą psychologiczno-pedagogiczną oraz dostosowanie metod pracy i sprawdzania wiedzy. Jednak z drugiej strony diagnoza dysleksji oznacza dodatkową pracę zarówno w domu, jak i w szkole.

fot. bialystokonline.pl

 Ćwiczenia funkcji wzrokowych dla dzieci młodszych - podczas zabawy rodzica z dzieckiem:

  • układanie puzzli.
  • układanie z klocków typu mozaika według wzoru,
  • segregowanie przedmiotów według określonej zasady, np. zgodnie z kolorem, kształtem (od największego do najmniejszego) lub przeznaczeniem (np. coś do jedzenia, do ubrania) itp.,
  • szukanie różnic w obrazkach,
  • łączenie punktów po kolei, aż powstanie rysunek,
  • szukanie, czego brakuje na obrazku, wyszukiwanie brakujących elementów,
  • szukanie, co nie pasuje do obrazków np. owoce + warzywo, meble + coś do jedzenia itp.,
  • układanie historii obrazkowych według kolejności zdarzeń i proszenie, aby dziecko opowiedziało, co się zdarzyło na początku, co było potem, a co na końcu,
  • wyszukiwanie z ciągu liter konkretnej i skreślanie jej,
  • wyszukiwanie z ciągu liter podobnych do siebie np. bppdbpgdppbb,
  • kolorowanie mandali,
  • układanie wzorów geometrycznych.
 Ćwiczenia funkcji wzrokowych dla dzieci starszych.

Wszystkie te, które są propozycją dla dzieci młodszych, jeśli będą sprawiać dziecku radość i będą dla niego dobrą zabawą. Ponadto:
  • rozwiązywanie labiryntów i szukanie z niego wyjścia,
  • wyszukiwanie konkretnych elementów na ilustracji, np. poszukaj piłki pod stołem, poszukaj pudełka do gry na półce,
  • wykorzystanie gier ortograficznych, literowych, pamięciowych, np. memory,
  • zabawy obrazkowe, np. szukanie dwóch takich samych obrazków z kilku pokazanych, przyglądanie się kilku obrazkom przez parę sekund, następnie dziecko zamyka oczy, rodzic zmienia ich kolejność albo zabiera jeden obrazek, a dziecko ma powiedzieć, co się zmieniło, czego brakuje itp. 


 fot. autyzm.org.pl

Ćwiczenia funkcji słuchowych dla młodszych dzieci.

  • śpiewanie piosenek, uczenie się na pamięć prostych rymowanek,
  • gra na różnych instrumentach,
  • wsłuchiwanie się w odgłosy z zewnątrz i opowiadanie, jakie dziecko słyszało dźwięki,
  • przysłuchiwanie się dźwiękom z otoczenia i próba odszukania ich źródła, np. możemy wypełnić plastikową butelkę grochem i potrząsać nią w różnych miejscach mieszkania,
  • zabawa w głuchy telefon czy szeptanie „sekretów do ucha”,
  • uważne słuchanie opowiadań czytanych przez rodzica, a potem opowiedzenie treści. Warto, aby czytane treści nie były za długie, lepiej podzielić dłuższy tekst na kilka krótszych,
  • słuchanie audiobooków i opowiadanie, co dziecko zapamiętało,
  • dzielenie wyrazów na głoski, sylaby, a następnie składanie całych wyrazów z usłyszanych głosek i sylab,
  • wyszukiwanie przedmiotów zaczynających się na taką samą literę, np. podczas spaceru.

 Ćwiczenia funkcji słuchowych dla dzieci starszych.

  • tworzenie rymowanek – rodzic podaje wyraz a dziecko tworzy do niego rym np. Jurek-ogórek,
  • gry słowne – np. jedna osoba podaje wyraz, a druga inny zaczynający się na ostatnią literę poprzedniego wyrazu itd.,
  • tworzenie słów zaczynających się na tą samą literę,
  • porównywanie długości wyrazów np. rodzic mówi wyraz, a dziecko zgaduje, ile ma liter, sylab,
  • układanie wierszyka czy krótkiego opowiadania z podanych słów. Na początku może to być 6 słów, a potem w miarę nabierania wprawy należy zwiększać ich liczbę. Ważne, aby tworzone opowiadania czy historyjki były pełne humoru i abstrakcji,
  • konkurs na to, kto znajdzie najdłuższy wyraz w słowniku, gazecie,
  • konkurs na to, kto znajdzie najmniej używany wyraz,
  • układanie wyrazów z pomieszanych sylab np. (te-le-wi- zor) zor- le- te- wi,
  • szukanie wyrazów ukrytych w innych np. adres – dres.

Zasada wykonywania ćwiczeń z dzieckiem jest zawsze jedna – bez przymusu, z humorem i radością. Ważne, żeby był to miło i wspólnie spędzony czas na zabawie. Fakt, że rodzic ćwiczy z dzieckiem, jest niejako obok.Zabawy można inicjować w dowolnym momencie dnia np. podczas stania w korku samochodem, podczas wspólnego sprzątania pokoju itp.

 

fot. cbt.pl

Dziecko z diagnozą dysleksji nie jest ani niezdolne, ani leniwe. Na pewno nie zmotywujemy go do pracy wyśmiewając, krzycząc czy karząc za to, że nie potrafi nauczyć się, wydawałoby się prostych umiejętności, jak czytanie i pisanie. Z dysleksji nie da się „wyleczyć”, bo to nie jest choroba. To specyficzne trudności w uczeniu się, które wymagają specjalnego podejścia do nauki czytania i pisania. Pocieszający jest fakt, że wielu znanych i uznanych w świecie ludzi też było dyslektykami np. Hans Christian Andresen, Albert Einstein czy Winston Churchill. 


Publikacja w oparciu o artykuł Marzeny Jasińskiej "Dysleksja - jak wspierać dziecko" pod linkiem https://portal.librus.pl/artykuly/dysleksja-jak-wspierac-dziecko

środa, 5 stycznia 2022

E - uzależnienia. Jeszcze norma czy już problem?

Obecnie powszechnie wiadomo, że uzależnić możemy się nie tylko od alkoholu czy narkotyków, lecz także od różnego rodzaju czynności – nazywamy to uzależnieniami behawioralnymi. Jest ich sporo, ale dla dzieci i młodzieży problematyczne najczęściej stają się media i sprzęty – komputer, Internet, gry, telefon.

  fot. konspektypilkanozna.pl

Dodatkowych trudności przysporzyły w ostatnim czasie pandemia i zdalne nauczanie, co wytrąciło rodzicom z ręki główną broń: „Nie jest ci to potrzebne do wykonywania obowiązków!”.

Rozróżnić należy zachowania ryzykowne związane z używaniem multimediów - jednorazowe korzystanie z np. telefonu zbyt długo oraz nadużywanie sprzętów np. kosztem snu czy wypoczynku. Zarówno zachowania ryzykowne jak i nadużywanie  to jeszcze nie uzależnienie, jednak gdy zauważymy je u swojego dziecka, należy bacznie obserwować zachowanie dziecka, najlepiej wprowadzić domowe zasady ekranowe.

Kiedy zatem mówimy o uzależnieniu? Zgodnie z obowiązującymi kryteriami, aby stwierdzić u danej osoby uzależnienie, trzeba zaobserwować u niej co najmniej trzy z poniższych objawów:

  • silne pragnienie lub wewnętrzny przymus (tzw. głód) podejmowania czynności,
  • coraz większa częstotliwość wykonywania zajęć uzależniających,
  • narastające trudności w kontrolowaniu zachowań związanych z uzależnieniem, np.:
    • usilne próby unikania czynności (np. grania na komputerze) często kończące się porażką,
    • niemożność zakończenia czynności,
    • problemy z postępowaniem zgodnie z wcześniejszymi założeniami – przekraczanie wcześniej ustalonego limitu czasu, jaki poświęcimy np. na grę,
  • objawy abstynencyjne występujące w sytuacji ograniczenia lub przerwania czynności uzależniającej:
    • fizjologiczne: bezsenność, pobudzenie,
    • psychologiczne: wstyd, poczucie winy, nasilona lękliwość, rozdrażnienie, zachowania agresywne,
  • powtarzanie określonych zachowań pomimo ich wyraźnej szkodliwości dla różnych sfer życia (konflikty w rodzinie i innych relacjach, np. okłamywanie bliskich, nie wykonywanie obowiązków szkolnych lub domowych, a także zaniedbywanie pracy nad kondycją fizyczną, co może skutkować jej osłabieniem lub innymi fizycznymi dolegliwościami),
  • zapominanie o pozostałych źródłach zainteresowań, przyjemności.

Współczesna psychologia w ostatnim czasie wyodrębniła pewne cechy, które mogą zwiększać podatność na e-uzależnienia. Wśród osób, które korzystają z sieci w sposób nadmierny, obserwuje się:

  • niskie zapotrzebowanie na stymulację (aktywność, wrażenia, dźwięki),
  • sztywność poznawczą – brak elastyczności w myśleniu, niezdolność do zmiany zachowania/przekonań, nawet gdy obecne nie są korzystne,
  • małą odporność na stres,
  • niską wytrwałość w działaniu,
  • nieefektywną kontrolę działania,
  • stosowanie strategii unikania w sytuacjach stresowych, czyli porzucanie nierozwiązanych problemów wywołujących stres i angażowanie się w inne czynności,
  • niską skłonność do współpracy,
  • brak kompetencji społecznych i samotność,
  • unikanie kontaktów towarzyskich w sytuacjach stresowych i niskie realne wsparcie społeczne otrzymywane aktualnie.
Mniej więcej do 12. roku życia dziecko nie jest w stanie w pełni odróżnić gry od rzeczywistości. Dopiero w tym okresie bowiem rozwija się najwyższy etap myślenia u człowieka – myślenie formalne. Dlatego mniej więcej do tego wieku dziecko nie powinno sięgać po agresywne, pełne przemocy gry komputerowe. 
 
Domowe zasady korzystania z mediów
Ważne są wspólne przestrzeganie zasad i refleksja nad tym, w jaki sposób sami, jako dorośli, używamy mediów. W wielu gospodarstwach domowych w ogóle nie ustala się zasad korzystania z telefonu komórkowego czy komputera. Dodatkowo w wachlarzu kar i nagród „wychowawczych” stosowanych przez rodziców w Polsce stałe miejsce zajmuje kara bądź nagroda związana z możliwością korzystania z urządzeń mobilnych i Internetu. Obserwuje się, że dzieci wychowywane w taki sposób częściej od pozostałych mają tendencję do fonoholizmu, czyli uzależnienia od używania telefonu komórkowego. Niejednokrotnie motywem wyposażania dzieci przez rodziców w telefony komórkowe jest potrzeba bycia z nimi w nieustającym kontakcie i złudne poczucie kontroli. Trudno się dziwić, że dziecko uczące się takich wzorców ma potem problem z odłączeniem się od kontaktów z innymi, np. w Internecie. 
 
 fot. vulcan.edu.pl

Szczera rozmowa i ustalenie zasad
Nie warto natychmiast blokować dostępu do komputera, zabierać telefonu, dawać kary itd. Zamiast tego porozmawiajmy szczerze o potrzebach, o tym, co nas martwi, i podejmijmy próbę racjonalnego określenia zasad korzystania z telefonu czy komputera. Przykładowo ustalmy, że:
  • dziecko nie gra w późnych godzinach wieczornych;
  • najpierw obowiązki, potem przyjemności;
  • jest konkretny czas na korzystanie z urządzeń i konkretna częstotliwość, z jaką można to robić (np. dzieci uczęszczające do szkoły podstawowej nie powinny poświęcać na gry komputerowe więcej niż godzinę–półtorej godziny co drugi dzień);
  • weekend jest czasem wzmacniania relacji rodzinnych.
Niech gry i Internet będą konstruktywną rozrywką
Spróbujmy nakłonić dziecko do wyboru gier symulacyjnych, strategicznych, edukacyjnych, familijnych, logicznych. Zachęcajmy do poszukiwania w Internecie informacji na temat swojej pasji. Przekierujmy uwagę na korzystniejszą sferę. 
 
 

poniedziałek, 8 listopada 2021

"POWIEDZ CO CZUJESZ. ZDEMASKUJ EMOCJE"

Pod hasłem "Powiedz co czujesz. Zdemaskuj emocje" kryje się nowa kampania Ministerstwa Zdrowia której celem jest zwrócenie uwagi na problemy psychiczne dzieci i młodzieży.


Kampania promuje specjalną infolinię 800 12 12 12 oferującą doraźne wsparcie psychologiczne dzieciom i młodzieży, a także ich rodzicom i opiekunom.

Numer działa przez całą dobę, a połączenie z nim jest bezpłatne. Młodzi ludzie, którzy od zwykłej rozmowy telefonicznej wolą komunikator, mogą skorzystać z chatu dostępnego na stronie internetowej Rzecznika Praw Dziecka link. 

 Zachęcam do obejrzenia filmów promujących kampanię:

https://youtu.be/1yhoKRdeDGw 

https://youtu.be/Qh1C3y_jvYM

Więcej  informacji o kampanii oraz wykaz ośrodków świadczących usługi zakresu pomocy psychologiczno - psychiatrycznej znajdziemy na stronie Ministerstwa Zdrowia lub pod linkiem https://www.gov.pl/web/zdrowie/gdzie-szukac-pomocy

wtorek, 2 listopada 2021

DZIECIĘCY TELEFON ZAUFANIA ORAZ CZAT DLA UCZNIÓW

Od 1 listopada 2021 roku ruszył nowy Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Połączenie jest bezpłatne. 

Dodatkowo wystartowała możliwość korzystania z czatu internetowego, w którym na bieżąco i z innymi jego uczestnikami można omówić nasze bieżące problemy. Korzystanie z czatu nie wymaga instalowania aplikacji.

 
 
 
 

Więcej informacji znajdziemy na stronie Rzecznika Praw Dziecka https://brpd.gov.pl/

wtorek, 28 września 2021

O LĘKU I STRACHU NIE TYLKO U DZIECI

Polecam godzinny webinar dla rodziców pn. "WspieraMY relacje - Rodzice - o lęku i strachu nie tylko u dzieci. Jak być wsparciem dla dziecka" prowadzone przez edukatora centrum szkolenia nauczycieli Librus p. Marię Tuchowską.

Podczas szkolenia dowiemy się między innymi jak zostać drugim kurczakiem?, co to jest strachometr? Poznamy tzw. lęki rozwojowe u dzieci  

fot. ze szkolenia
 

oraz techniki redukcji stresu

fot. ze szkolenia
 

fot. ze szkolenia
 

Dowiemy się również jak rozmawiać z dzieckiem przeżywającym negatywne emocje - etapy rozmowy wspierającej 

fot. ze szkolenia
 

 oraz czynniki warunkujące zdrowy rozwój dziecka.

POLECAM!!! 

link do szkolenia: https://www.youtube.com/watch?v=PaAeiMeyQ9g&list=PLWuGvFSnLu38-nqaLlyxW0oHBXRF1D3uX&index=4


środa, 15 września 2021

Z psychiatrią na TY!

Co powinno zaniepokoić rodzica w zachowaniu dziecka pod kątem zdrowia psychicznego? 

fot. https://www.gov.pl/web/rpp/zdrowie-psychiczne

To jest najbardziej popularne pytanie do specjalistów w tym zakresie na które nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Najważniejsza jest bliskość i znajomość siebie nawzajem oraz zasada ograniczonego zaufania względem nastolatków. Poniżej zamieszczam kilka ogólnych rad służących pomocy w diagnozie zaburzeń psychicznych zarówno dzieci jak i dorosłych.

1. Reagujmy, jak się martwimy o kogoś! Często lekceważymy nasze niepokoje mając nadzieję, że komuś “przejdzie” lub,  że to co się dzieje jest “rozwojowe”.

2. Rozmawiajmy! Najważniejsze i najprostsze jest zadanie pytania o samopoczucie, życie, problemy. Wiele osób gdy zostanie zapytanych o to co się z nimi dzieje odpowiada na nie szczerze.

3. Obserwujmy! Każda gwałtowna zmiana (w relacjach, zachowaniu, przeżywaniu) zachodząca u drugiej osoby, z którą jesteśmy blisko, powinno skutkować rozmową. Przyjżyjmy się bliżej zachowaniom tej osoby, jej relacjom z innymi, sposobom załatwiania spraw oraz reakcją na problemy codzienności.

4. Poprośmy o pomoc specjalistę! Jeśli z jakiegoś powodu uważacie, że wasze dziecko lub inny dorosły domownik nie będzie z wami szczery lub problem was przerasta poproście, by rozmowę odbył specjalista od rozmawiania - pedagog szkolny, psycholog, psychoterapeuta.

5. Nie bójmy się nadgorliwości! Często słyszymy od innych, że przesadzamy, wtrącamy się w nie swoje sprawy, a problemy osoby zaburzonej bądź chorej psychicznie pogłębiają się.  Skonsultujmy się ze specjalistą, który uzna czy dany problem jest już zaawansowany. Pamiętajmy, że dy uczymy się prowadzić samochód, musimy nauczyć się zasad ruchu drogowego, mieć jazdy próbne, zdać egzamin. I tak pewnie czujemy się za kółkiem dopiero gdy przejedziemy wieleset kilometrów. Rodzicielstwa też się trzeba nauczyć i jest to umiejętność bardziej skomplikowana niż jazda autem.
 
Czy telefony zaufania są pomocne?
 
Jak wygląda pobyt i leczenie pacjenta na dziecięcym oddziale psychiatrycznym?
 
Czy pierwsza wizyta u lekarza psychiatry lub psychologa może się odbyć za pośrednictwem teleporady? 
 
Jeśli nurtują nas te pytania, chcemy się dowiedzieć czegoś więcej nt. pomocy psychiatrycznej czy podawaniu lekarstw zachęcam do obejrzenia strony Rzecznika Praw Pacjenta - https://www.gov.pl/web/rpp/z-psychiatria-na-ty
 

 

wtorek, 22 czerwca 2021

JAK UZALEŻNIAMY SIĘ OD MEDIÓW CYFROWYCH?

Zbliża się czas wakacji, czas relaksu i swobodnej zabawy dla naszych dzieci... ale czy na pewno? Prawie każdy uczeń posiada swój smartfon z dostępem do Internetu, wielu z nich ma pozakładane hasła dostępu do telefonu a my dorośli nie znamy tych haseł - bo im ufamy, bo to nie wypada itp. Z mojej pracy codziennej wiem, że bardzo mało rodziców porusza tematykę zagrożeń Internetu podczas codziennych kontaktów, najczęściej rozmawiamy, gdy dziecko zaczyna pytać, gdy już coś się wydarzyło. Zapominamy, że dzieci w Internecie oglądają treści niedostosowane do swojego wieku z zakresu pornografii, są zagrożone kontaktami pedofilskimi. W Internecie przeczytałam również o nowej pseudo zabawie "Black Challenge" na aplikacji TicToc polegającej na podduszaniu się do utraty tchu. Na świecie zmarło już troje dzieci, najmłodsze miało tylko 10 lat!

W ubiegłym roku szkolnym nasza szkoła brała udział w ogólnopolski badaniu uczniów klas VII i VIII organizowanym przez Fundację Db@m o Swój Zasięg, zamieszczone materiały pochodzą z opracowanych badań.


Jak ograniczyć zagrożenia?


 

Ważna jest również czujność rodziców oraz przykład własny - jeśli mówimy, że nie należy przeglądać portali społecznościowych przed snem, również tego nie róbmy!

wtorek, 8 czerwca 2021

9 CZERWCA - DZIEŃ PRZYJACIELA

Już jutro obchodzimy Dzień Przyjaciela. Jedni powiedzą fajnie, prześlę swojej przyjaciółce/ przyjacielowi jakiś fajny obrazek na komunikatorze, zatelefonuję do niej/niego... Dla drugich będzie to dzień jak każdy - przecież mam wielu przyjaciół, zawsze wiele osób wokół siebie. Inni jednak woleliby nie wiedzieć, że taki dzień istnieje - przecież i tak mnie nikt nie lubi, nie mam komu przesłać swojego uśmiechu... 

Któż to jest przyjaciel?

fot. ABCzdrowie.pl
 

Zapytałam o to swoich uczniów i uzyskiwałam odpowiedzi, że to każdy kolega z klasy, że sąsiad z którym spotykam się prawie codziennie... jednak wielu odpowiadało też, że przyjaciel to kolega z komputera z którym gram na konsoli, że to psiapsi z czatu, że nie wiem, bo nigdy nie miałem, nie potrzebuję, wystarczy mi mój telefon... Niestety zamknięcie w domach spowodowało, że dzieciom nie jest już potrzebny ten prawdziwy przyjaciel, gdyż mają go cały dzień przy sobie, a tragedią jest brak ładowarki czy przekroczenie limitu internetu.

Kim zatem jest przyjaciel?


 a po co nam Przyjaciel?

fot. XDpedia.pl

 

Powtarzajmy zatem naszym pociechom, że warto mieć Przyjaciela, ale takiego przez duże P, gdyż...


tego nie można powiedzieć o telefonie, o każdym koledze z klasy, o psiapsi z czatu czy o znajomym z konsoli... 

Pomóżmy dzieciom w znalezieniu znajomych ale nie wybierajmy mu przyjaciela, nie zmuszajmy do spotkań z kimś kto nam odpowiada. 

POWODZENIA.

piątek, 14 maja 2021

SPÓJRZ NA SIEBIE - KAMPANIA CIAŁOPOZYTYWNA DLA MŁODZIEŻY

SPÓJRZ NA SIEBIE to pierwsza ciałopozytywna kampania w Polsce angażująca młodzież. Celem jest uświadomienie nastolatków, że wygląd zaczyna się w głowie. Głównym założeniem jest, by młodzież zaakceptowała własne ciało, zyskała poczucie własnej wartości, zaczęła być dumna ze swojego naturalnego wyglądu. Ważne jest aby młodzi ludzie przestali porównywać się do siebie, konkurować
z wyretuszowanymi zdjęciami, czy walczyć ze swoimi „niedoskonałościami”.


 

Kampania powstała w oparciu o badania i raporty dotyczące samoakceptacji wśród dorastającej młodzieży. Według raportu WHO z maja 2020 roku, aż 52% polskich dziewcząt i 31% polskich chłopców w wieku 15 lat nienawidzi swojego ciała. To oznacza, że co druga dziewczyna i co trzeci chłopak, których mijasz każdego dnia na ulicy, nie akceptuje siebie takim, jakim jest. To najgorsze wyniki w Europie. Nikt na naszym kontynencie nie jest tak krytyczny wobec swojego wyglądu, jak polska młodzież. 

Niestety często przyczyną nieakceptowania siebie i swojego ciała spowodowane jest docinkami ze strony rodziców, później przez rówieśników w szkole. Oto kilka przykładów:

Nikola, 15 lat: – Zaczęło się w klasach 1-3. Mówili: ruda, wiewióra, Rudolf. Najbardziej zabolało, jak kolega stwierdził, że rude to fałszywe. Usłyszał od babci.

Tomek, 24 lata: – Przy wzroście 1,90 m ważyłem 63 kilo. Jak w gimnazjum urosłem w rok 20 centymetrów, to czułem, że to dziwne, ale nie patrzyłem na siebie i nie myślałem: „Jestem gównem”. Gdy inni zaczęli tak mówić, w ten sposób się czułem.

Sonia, 16 lat: – Powody zaczepek się zmieniały. W piątej klasie kolega śmiał się z mojego drugiego podbródka, którego dostałam, jak brałam encorton na astmę. W szóstej klasie docinał mi z powodu trądziku. W siódmej zmieniłam szkołę, ale tam znalazł się inny prześladowca. Dokuczał mi ze względu na duże piersi.

Ania, 23 lata: – Wyjechałam na 10 miesięcy. Po powrocie, zamiast „stęskniliśmy się za tobą”, usłyszałam od najbliższych: „Jak ty wyglądasz?”.

Nikola, Tomek, Sonia i Ania – wszyscy mieli lub wciąż mają problemy z akceptacją własnego wyglądu. I nie są w tym odosobnieni.


 

Dlatego też, powiedzione impulsem, dwie młode teatrolożki Natalia Królak i Marysia Pyrek, które razem z psycholożką Aleksandrą Musielak stworzyły kampanię Spójrz na Siebie – ciałopozytywną akcję angażującą młodzież. Jej trzy słowa klucze to: emancypacja, normalizacja i akceptacja. Emancypacja, czyli praca z młodymi ludźmi nad uwalnianiem się ze szkodliwych schematów i nauka czucia się dobrze z samym sobą. Poprzez normalizację rozumiemy szerzenie wiedzy o tym, co dzieje się z naszym ciałem w zależności od stanu zdrowia, etapów życia i innych uwarunkowań. To też nauka szacunku wobec niego. A akceptacja oznacza patrzenie na siebie z miłością i czułością, nawet gdy otoczenie wysyła nam inne sygnały. Kampania odbywa się głównie w portalach społecznościowych, organizowane są również prelekcje dla młodzieży. Podczas spotkań młodzież dowiaduje się, że ci, którzy ranią, często nie zdają sobie sprawy z wagi swoich słów. To, w jaki sposób o sobie mówimy, określa, jak siebie postrzegamy. Jednym z celów kampanii jest przerwanie błędnego koła. Dzisiejsza młodzież, mająca negatywną relację z ciałem, też będzie kiedyś miała dzieci. Dla nas ważne jest to, by nie kontynuowała tego przekazu, który sama dostawała. Wiele mówi się też o podjęciu terapii, że zgłoszenie się do psychologa to nie przestępstwo ani robienie z siebie dziwoląga! 

Najważniejsze to samozaopiekowanie się sobą!

więcej informacji o kampanii znajdziemy na stronach:

https://kulczykfoundation.org.pl/edukacja/baza-wiedzy/Za_Gruba_Za_Chudy_Za_Ruda

https://m.facebook.com/SP%C3%93JRZ-NA-SIEBIE-118394173410721/

zdjęcia zawarte w artykule pochodzą z kampanii SPÓJRZ NA SIEBIE. 




 

wtorek, 11 maja 2021

FILMIK NA DOŁADOWANIE BATERII

Jesteśmy na finiszu roku szkolnego, jeszcze czekają nas ostatnie wysiłki, ostatnie proste aby dobić do celu!!! Zachęcam do naładowania baterii i obejrzenia krótkiego filmiku, tak dla siebie... 

WIELE ZALEŻY OD NAS SAMYCH I NASZEGO NASTAWIENIA


fot. dominikjuszczyk.pl

ZOBACZMY I POLICZMY

https://www.youtube.com/watch?v=yobobniv0sU

 

czwartek, 29 kwietnia 2021

JAK UCZYĆ DZIECI MYŚLENIA?

Uczenie myślenia odnosi się do przysłowiowego dawania wędki zamiast od razu złowionej ryby. Radzenie sobie z trudnościami, szukanie rozwiązań to najważniejsze aspekty mądrego życia. Ostatnio natknęłam się na artykuł, który w prosty sposób daje nam wskazówki jak uczyć myślenia dzieci- jeśli jesteśmy nauczycielami czy rodzicami.

fot. szkola-podstawowa.edu.pl
 

1. Pokazuj związki przyczyna - skutek, nawet jeśli wydaje ci się to oczywiste np. nie dotykaj dna żelazka, gdyż możesz się oparzyć.

2. Ucz przewidywania konsekwencji - np. jeżdżąc na rowerze bez błotnika w deszczowy dzień, możesz się ubrudzić błotem.

3. Ucz zadawania pytania DLACZEGO? 

4. Wyjaśniaj dlaczego wykonujemy (my dorośli) proste czynności dnia codziennego, nie zrażaj się, że powtarzasz to ciągle, gdyż one są dla nas oczywiste.

5. Ucz dystansu w odbiorze treści zwłaszcza z Internetu czy telewizji.

6. Ucz odróżniania faktów od opinii.

7. Pokazuj, że nie wszystko co wykonuje większa grupa ludzi jest zawsze wartościowe i prawdziwe.

8. Ucz zastanawiania się, dlaczego ktoś wydał taką opinię, jaki miał w tym interes?

9. Ucz myślenia w życiu codziennym - pokaż dziecku czym jest mapa, gdyż absolutna wiara w GPS może wywieźć nas w pole.

10. Pokazuj dziecku, że wiele zależy od kontekstu sprawy oraz punktu widzenia.

11. Pokazuj, że wiele spraw zależy od naszego nastawienia do danego problemu - kontekst realisty (wyprowadza z marzeń w realność), marzyciela (któremu wszystko się udaje) oraz krytyka (widzi same trudności).

12. Ucz spostrzegawczości, dostrzegania potrzeb innych oraz dostrzegania różnych rzeczy tam, gdzie inni ich nie widzą.

13. Ucz samodzielności w podejmowaniu decyzji i działaniu - zadawaj pytanie "Jak myślisz, co można tu zrobić?".

14. Ucz tego, żeby zawsze dokładnie przeczytać lub wyjaśnić zasady gry czy umowy.


Podsumowując BĄDŹ CIERPLIWY, SPOKOJNIE ODPOWIADAJ NA ZADAWANE PRZEZ DZIECKO PYTANIA, POMAGAJ MU ALE NIE WYRĘCZAJ.

Artykuł powstał na podstawie publikacji dr M. Czakona, autora książki "Jak uczyć skuteczności?".

Więcej informacji o autorze znajdziemy na stronie: https://cdw.edu.pl/jak-uczyc-zdrowego-rozsadku-17-porad-dla-rodzicow-nauczycieli-i-wychowawcow/


środa, 31 marca 2021

BAŁAGAN W GŁOWIE? POUKŁADAJMY TO!

 PODSUMOWUJĄCE HASŁO DNIA:


Dobrnęliśmy do ostatniego hasła dnia. ZŁE CHWILE MIJAJĄ! 

Życzę wszystkim spokojnych i rodzinnych świąt... do zobaczenia w szkole STACJONARNIE:)